Выбрать язык
Книги Ветхого Завета
Книги Нового Завета
с русским текстом1 Тидын деч вара Авессалом шкаланже чапле орвам, имне-влакым да оролен коштшо витле еҥым налын.2 Тудо эрден эр кынелын, ола капка воктенысе корно дек шогалын да ӱчашымашым лукшо йодыш дене кугыжа деке судыш кайыше кажне еҥым шкеж деке ӱжын шоген. Авессалом тудын деч йодын: «Тый могай ола гыч улат?» Кунам тудыжо «Тыйын тарзет Израильын тыгай-тыгай тукымжо гыч» манын вашештен,3 Авессалом тудлан тыге ойлен: «Тыйын пашат поро да чын, но кугыжа дене тыйым колыштшо нигӧ уке».4 А вара ешарен: «Эх, тиде мландыште мыйым судьялан шогалтышт ыле! Кажне еҥ ӱчашымашым лукшо йодышыж дене мый декем толеш ыле, да мый тудын пашажым чын лончылем ыле».5 А кунам иктаж-кӧ тудлан вуйжым савалташ лишемын, Авессалом кидшым шаралтен, тудым ӧндалын да шупшалын.6 Кугыжа дек судыш толшо кажне израиль еҥ дене Авессалом тыге ыштен. Тыге тудо нунын шӱмыштым чоян шкеж велке савырен.
7 Нылле ий*а эртымеке, Авессалом кугыжалан каласен: «Мый Хевроныш кайынем да Господьлан сӧрымӧ мутем шуктынем.8 Сирий мландысе Гесурышто илымем годым мый, тыйын тарзет, сӧрымашым пуэнам: Господь мыйым Иерусалимыш пӧртылта гын, Тудлан надырым кондем».9 «Тыныс дене кай», – каласен кугыжа. Тыге Авессалом Хевроныш каен.10 Чыла израиль тукымыш тудо шке еҥже-влакым колтен, нунылан кӱштен: «Кунам пуч йӱкым колыда, тунам ”Авессалом Хевронышто кугыжа лийын!” манын кычкыралза».
11 Авессаломын ӱжмыж почеш пеленже Иерусалим гыч кокшӱдӧ еҥ тарванен. Нунышт, нимом палыде, нимогай уда шонымаш деч посна почешыже каеныт.12 Надырым кондымо годым Авессалом Гило ола гыч Ахитофелым, Давидын каҥаш пуышо еҥжым, ӱжын. Шолып кутырен келшымаш эшеат вийым налын, Авессалом йыр калык шукырак да шукырак погынен.
13 Давид дек уверзе толын да каласен: «Израильтян-влак Авессалом могырыш шогалыныт!»14 Тунам Давид Иерусалимыште пеленже улшо тарзыж-влаклан каласен: «Мыланна куржаш кӱлеш, уке гын Авессалом деч огына утаралт! Вашкыза, мыланна кызытак куржаш кӱлеш! Уке гын Авессалом кугу ойгым конда – мемнам пӱтырен куча, оласе чыла еҥым керде дене пытара!»15 Кугыжан тарзыже-влак вашештеныт: «Кузе кугыжа озана каласа, тарзет-шамыч тугак ыштат».16 Кугыжа да тудын полатыштыже илыше-влак ола гыч каеныт. Тушан кугыжан лу кулватыже гына кодын: кугыжа нуным полатым ончаш коден.
17 Кугыжа да тудын уло калыкше йолын каеныт, вара Беф-Мерхат воктене*б чарнен шогалыныт.18 Кугыжан чыла тарзыже, хелефей ден фелефей-влак, тыгак Геф гыч пеленже толшо кудшӱдӧ наре еҥ ты верыште Давидым ончылтен каеныт.19 Кугыжа Геф гыч улшо Еффей деч йодын: «А тый молан мемнан дене кает? Пӧртыл мӧҥгеш да у кугыжа пелен лий. Вет тый йот тукым, шке мландет гыч поктен колтымо еҥ улат.20 Тый шукерте огыл толынат, а кызыт мый тыйым адакат вес верыш наҥгаем? Куш каем, шкежат ом пале. Пӧртыл мӧҥгеш, пеленет иза-шольыч-влакымат нал. Тек Господь тый декет поро да ӱшанле лиеш».21 Но кугыжалан Еффей тыге вашештен: «Господь дене да кугыжа озам дене товатлем: кеч-кушто кугыжа ынже лий – илыше кодам але колаш логалеш – тарзет пеленетак кодеш».22 Давид каласен: «Тугеже мый денем ошкыл». Тыге Геф гыч Еффей да пеленже улшо еҥ-влак шке ешышт дене Давид пелен каеныт.
23 Кунам еҥ-влак каеныт, уло мланде кугу йӱкын шортын. Кугыжа шке калыкше дене, Кедрон йогыным вончен, ир мланде могырыш ошкылын.24 Туштак [иерей] Садок да Юмын ойпидыш шондыкшым Вефар гыч нумал кондышо левит-влак лийыныт. Нуно Юмын шондыкым шынденыт, а Авиафар, уло калыкын ола гыч лекмешкыже, кӱкшака верыште шоген.25 Кугыжа Садоклан каласен: «Юмын шондыкым олашке пӧртылтӧ, [тек тудо шке верыштыже шинча]. Господьын поро кумылжым сулен налам гын, Тудо мыйым пӧртылта. Тунам мый шондыкым да Тудын илыме вержым ужам.26 Но Господь мылам ”тый декет поро кумылем уке” манеш гын, мый ямде улам: тек Тудо мый денем мом шонымыжым ышта».27 Кугыжа иерей Садоклан эше каласен: «Умылет, тылат олашке пӧртылман, кай тыныс дене. Пырля шке Ахимаас эргыч ден Авиафарын Ионафан эргыжым нал. Пӧртылза коктынат шке эргыда дене.28 А мый, тендан деч уверым налмешке, ир мландыште эҥер гоч вончымо вер дене лиям».
29 Садок ден Авиафар Юмын шондыкым Иерусалимыш пӧртылтеныт да шкештат тушанак кодыныт.30 А Давид Елеон курыкыш кӱзен. Тудо шортын-шортын чарайола ошкылын, вуйжо леведме лийын. Пеленже кайыше-влакат вуйыштым леведыныт да шортыныт.31 Давидлан увертареныт: «Авессаломын шолып кутырен келшымашкыже Ахитофел ушнен». «Господь, [мыйын Юмем,] шалате Ахитофелын шонымашыжым!» – кугу йӱкын каласен Давид.
32 Давид курык вуйыш, Юмылан кумалме верыш, кӱзен шуын. Тушто ваштарешыже Архи тукым гыч Хусий [йолташыже] толын. Хусий ӱмбалне вургем кушкедме, а вуйышкыжо пуракым шавыме лийын.33 Давид тудлан каласен: «Мый денем кает гын, корнышто мылам нелылыкым веле кондет.34 Тый лучо олашке пӧртыл да Авессаломлан тыге каласе: ”Кугыжа, [иза-шольыч-влак да кугыжа ачат куржыныт. Ынде] мый тыйын тарзет лиям. [Мыйын илышем арален кодо.] Тымарте мый ачатын тарзыже лийынам, а кызыт тыйын тарзет улам”. Тыге тый мылам Ахитофелын шонымашыжым шалаташ полшет.35 Тый денет пырля Садок ден Авиафар иерей-влак лийыт. Чыла, мом кугыжан пӧртыштыжӧ колат – нунылан ойло.36 Тушто тыгак Садокын Ахимаас эргыже да Авиафарын Ионафан эргыже лийыт. Колмо чыла уверым мылам нунын гоч колтыза».37 Лач тиде жапыште, кунам Давидын Хусий йолташыже Иерусалимыш пӧртылын, Авессалом олашке пура улмаш.
*а 15:7 Нылле ий – южо акрет годсо кусарымашыште ’ныл ий’.
*б 15:17 «Беф-Мерхат воктене»: тидым «оласе эн тӱр пӧрт воктене» манынат кусараш лиеш.
Глава 15