Выбрать язык
Книги Ветхого Завета
Книги Нового Завета
без русского текстаМОИСЕЙЫН КОКЫМШО КНИГАЖЕ | ВТОРАЯ КНИГА МОИСЕЕВА. ИСХОД |
23 Глава | Глава 23 |
| 1 Манеш-манешым ит шаркале. Шояк таныклыше лийын, титакан еҥлан ит полшо. | 1Не внимай пустому слуху, не давай руки твоей нечестивому, чтоб быть свидетелем неправды. |
| 2 Калык тӱшка почеш осал пашашке ит ушно. Шуко еҥлан келшаш манын, ӱчашымашан пашам судитлыме годым чын деч ит кораҥ. | 2Не следуй за большинством на зло, и не решай тяжбы, отступая по большинству от правды; |
| 3 Нужна еҥым нужна улмыжлан кӧра судышто чыныш ит лук. | 3и бедному не потворствуй в тяжбе его. |
| 4 Тушманетын йомшо ӱшкыжшым але осёлжым муат гын, тудым озаж деке конден кодо. | 4Если найдешь вола врага твоего, или осла его заблудившегося, приведи его к нему; |
| 5 Тушманетын осёлжым неле нумалтышыжлан кӧра камвочшым ужат гын, тудым тыгак ит кодо, а нумалтышыжым руден, озажлан полшо. | 5если увидишь осла врага твоего упавшим под ношею своею, то не оставляй его; развьючь вместе с ним. |
| 6 Нужна еҥетын ӱчашымашан пашажым чын огыл ит судитле, | 6Не суди превратно тяжбы бедного твоего. |
| 7 шояк титаклымаш дене ит келше. Титакдыме да чын ыштыше еҥым пушташ ит пу, вет Мый титакан еҥым чыныш ом лук. | 7Удаляйся от неправды и не умерщвляй невинного и правого, ибо Я не оправдаю беззаконника. |
| 8 Взяткым ит нал, вет тудо ужшо еҥым сокырым ышта, титакдыме еҥын пашажым чын огылыш луктеш. | 8Даров не принимай, ибо дары слепыми делают зрячих и превращают дело правых. |
| 9 Йот мланде гыч толшо еҥым ит шыгыремде, [тудым ит пызыре]: те толшо еҥын илышыжым паледа, вет шкежат Египет мландыште йотъеҥ лийында. | 9Пришельца не обижай: вы знаете душу пришельца, потому что сами были пришельцами в земле Египетской. |
| 10 Куд ий мландетым ӱдӧ да лектышыжым пого, | 10Шесть лет засевай землю твою и собирай произведения ее, |
| 11 а шымше ийын тудым кандаре, ит тӱкӧ. Тек тушто мо шочмым шке калыкетын незерже-влак кочкыт, а кодшыжо янлык-влаклан лиеш. Тыгак ыште виноград аҥат да олив пушеҥге-влакет денат. | 11а в седьмой оставляй ее в покое, чтобы питались убогие из твоего народа, а остатками после них питались звери полевые; так же поступай с виноградником твоим и с маслиною твоею. |
| 12 Куд кече шкендын пашатым ыште, а шымше кечын кане. Ӱшкыжет ден осёлетат каналтышт, ӱдырамаш кулетын эргыже да илаш толшо еҥат шӱлалтышт. | 12Шесть дней делай дела твои, а в седьмой день покойся, чтобы отдохнул вол твой и осел твой и успокоился сын рабы твоей и пришлец. |
| 13 Мом Мый тыланда ойленам, чыла шуктыза. Моло юмын лӱмыштым ида пелеште, нунын лӱмышт тендан умша гыч лекшашат огытыл. | 13Соблюдайте всё, что Я сказал вам, и имени других богов не упоминайте; да не слышится оно из уст твоих. |
| 14 Идалыкыште кум гана Мыйын лӱмеш пайремым эртаре. | 14Три раза в году празднуй Мне: |
| 15 Шергинде пайремым палемде. Кузе Мый тыланет кӱштенам, авив тылзын палемдыме жапыште шым кече шергиндым коч, вет тиде тылзын тый Египет гыч лектынат. Нигӧ Мыйын ончыкем яра кид дене ынже тол. | 15наблюдай праздник опресноков: семь дней ешь пресный хлеб, как Я повелел тебе, в назначенное время месяца Авива, ибо в оном ты вышел из Египта; и пусть не являются пред лице Мое с пустыми руками; |
| 16 Шке пасуштет ӱдымӧ шурнын икымше саскажым погымеке, Угинде пайремым эртаре. Тыгак идалык мучаште, кунам пасуэт гыч чыла поген налат, Саска погымо пайремым палемде. | 16наблюдай и праздник жатвы первых плодов труда твоего, какие ты сеял на поле, и праздник собирания плодов в конце года, когда уберешь с поля работу твою. |
| 17 Тыйын уло пӧръеҥ тукымет Господь Юмо ончыко идалыкыште кум гана толшаш. | 17Три раза в году должен являться весь мужеский пол твой пред лице Владыки, Господа. |
| 18 [Кунам Мыйым палыдыме калык-влакым тыйын ончычет поктен колтем да илыме веретым кугемдем,] Мыланем надыр вольык вӱрым кондымо годым шушо руаш гыч пыштымым нимомат ит кондо. Мылам кондымо пайрем надырын кояже эр марте ынже код. | 18не изливай крови жертвы Моей на квасное, и тук от праздничной жертвы Моей не должен оставаться до утра. |
| 19 Мланде лектышетын икымше эн сай саскажым Господь Юметын пӧртышкыжӧ кондо. Казапачам аважын шӧрешыже ит шолто. | 19Начатки плодов земли твоей приноси в дом Господа, Бога твоего. Не вари козленка в молоке матери его. |
| 20 Тыйым корныштет аралаш да Мыйын [тылат] ямдылыме верышкем конден пурташ манын, Мый ончычет Суксем колтем. | 20Вот, Я посылаю пред тобою Ангела хранить тебя на пути и ввести тебя в то место, которое Я приготовил. |
| 21 Тудын ончылно шкендым эскере, мутшым колышт, ит ӱскыртлане – тудо торешланымым чыташ ок тӱҥал, вет чылажымат тудо Мыйын лӱмем дене ышта. | 21блюди себя пред лицем Его и слушай гласа Его; не упорствуй против Него, потому что Он не простит греха вашего, ибо имя Мое в Нем. |
| 22 [Мыйын мутем колышташ, Мый мом ойлем, чылажымат ышташ да Мыйын ойпидышем шукташ тӱҥалыда гын, те чыла тукым кокла гыч Мыйын ойырен налме калыкем лийыда. Вет пӱтынь мланде – Мыйын, а те тушто Мыйын иерей кугыжанышем да святой калыкем лийыда. Теве нине шомакым тый Израиль эрге-влаклан каласе.] Тый тудын мутшым колышташ да Мыйын ойлымем чылажымат шукташ тӱҥалат гын, Мый тыйын тушманетын тушманже лиям, ваштарешет шогалшылан ваштарешыже шогалам. | 22Если ты будешь слушать гласа Его и исполнять все, что скажу, то врагом буду врагов твоих и противником противников твоих. |
| 23 Тыйын ончылнет Мыйын Суксем кая да тыйым аморрей, хеттей, ферезей, хананей, [гергесей,] евей да иевусей-влакын илыме мландышкышт наҥгая, да Мый нине калыкым пытарем. | 23Когда пойдет пред тобою Ангел Мой и поведет тебя к Аморреям, Хеттеям, Ферезеям, Хананеям, Евеям и Иевусеям, и истреблю их: |
| 24 Тый нунын юмыштлан вуетым ит саве да ит служитле, нунын йӱлашт почеш ит ыште, но юмыштым шалате, кумалме меҥгыштым сӱмырал шу. | 24то не поклоняйся богам их, и не служи им, и не подражай делам их, но сокруши их и разрушь столбы их: |
| 25 Господь Юмыланда служитлыза, тунам Тудо киндетым, [йошкар аракатым] да вӱдетым суапландара, тендан деч тӱрлӧ черым кораҥда. | 25служите Господу, Богу вашему, и Он благословит хлеб твой и воду твою; и отвращу от вас болезни. |
| 26 Жап шуде азам ыштыше да азам ыштен кертдыме тыйын мландыштет ок лий. Илышаш кечетым Мый кужум ыштем. | 26Не будет преждевременно рождающих и бесплодных в земле твоей; число дней твоих сделаю полным. |
| 27 Мый тыйын ончычет лӱдмашым колтем. Кеч-могай калык деке миет, кажныжым аптыранымашке пуртем: тый куржшо тушманет-влакын тупыштым веле ужын кодат. | 27Ужас Мой пошлю пред тобою, и в смущение приведу всякий народ, к которому ты придешь, и буду обращать к тебе тыл всех врагов твоих; |
| 28 Тый дечет ончыч Мый лопшаҥгым колтем, нуно тый дечет [аморрей,] евей, [иевусей,] хананей да хеттей-влакым поктен колтат. | 28пошлю пред тобою шершней, и они погонят от лица твоего Евеев, Хананеев и Хеттеев; |
| 29 Но мланде пуста ынже лий да тылат зияным кондышо янлык-влак ынышт шукем манын, Мый нуным иканаште ик ийыштак поктен ом колто. | 29не выгоню их от лица твоего в один год, чтобы земля не сделалась пуста и не умножились против тебя звери полевые: |
| 30 Тыйын шукеммешкет да тиде мландын озаже лиймешкет, Мый нуным тый дечет изин-изин поктен колташ тӱҥалам. | 30мало-помалу буду прогонять их от тебя, доколе ты не размножишься и не возьмешь во владение земли сей. |
| 31 Йошкар теҥыз гыч тӱҥалын Филистим теҥыз марте, ир мланде гыч тӱҥалын [кугу Евфрат] эҥер марте Мый тыланет чекым ыштем. Ты мландыште илыше-влакым Мый тыйын кидышкет пуэм, да тый нуным шке дечет поктен колтет. | 31Проведу пределы твои от моря Чермного до моря Филистимского и от пустыни до реки; ибо предам в руки ваши жителей сей земли, и прогонишь их от лица твоего; |
| 32 [Нунын дене ит варне,] тусо еҥ-влак да нунын юмышт дене ушемым ит ыште. | 32не заключай союза ни с ними, ни с богами их; |
| 33 Мыйын ончылно тыйым сулыкыш ынышт пурто манын, нуно тыйын мландыштет илышаш огытыл. Нунын юмыштлан служитлаш тӱҥалат гын, тый оптышыш логалат». | 33не должны они жить в земле твоей, чтобы они не ввели тебя в грех против Меня; ибо если ты будешь служить богам их, то это будет тебе сетью. |
Глава 23